Sztućce - poradniki, które ułatwią Ci wybór
Jakie sztućce dla dziecka na początek? Stal 18/10, ergonomia i bezpieczeństwo
Data publikacji: 29-01-2026
Pierwsza łyżeczka kształtuje aparat mowy i motorykę dziecka. Dowiedz się, dlaczego stal 18/10 marek Gerlach i Amefa jest bezpieczniejsza od plastiku oraz na jakie parametry techniczne i normy (EN 14372) zwrócić uwagę, by nauka samodzielnego jedzenia wspierała zdrowy rozwój Twojej pociechy.
1. Stal 18/10 czy 18/0? Metalurgia w pediatrii
Materiał, z którego wykonane są pierwsze sztućce, decyduje o bezpieczeństwie biochemicznym dziecka. Stal nierdzewna 18/10, stosowana przez renomowanych producentów takich jak Gerlach czy Amefa, jest najlepszym wyborem ze względu na całkowitą bierność chemiczną i wysoką odporność na bakterie.
| Parametr techniczny | Stal nierdzewna 18/10 | Stal nierdzewna 18/0 |
|---|---|---|
| Zawartość Niklu | 10% | 0% |
| Odporność na korozję | Bardzo wysoka | Umiarkowana |
| Alergia na nikiel | Może uczulać | W pełni bezpieczna |
| Mycie w zmywarce | Wysoce zalecane | Wymaga osuszania |
Dla dzieci z potwierdzoną alergią na nikiel bezpieczną alternatywą jest stal 18/0. Jest ona całkowicie neutralna dla alergików, choć wymaga nieco większej dbałości o dokładne osuszanie po myciu, aby zapobiec powstawaniu rdzawych nalotów.
2. Perspektywa neurologopedyczna: Łyżeczka jako narzędzie stymulacji
Z punktu widzenia logopedów i terapeutów karmienia, łyżeczka to precyzyjne narzędzie do stymulacji mięśni twarzy i języka.
- Twardość kontra silikon: Specjaliści odradzają miękkie łyżeczki silikonowe. Ich elastyczność utrudnia dziecku precyzyjne odczucie nacisku, co jest niezbędne do nauki sprawnego połykania. Łyżeczka z twardego materiału (stal lub wysokiej jakości tworzywo BPA-free) zapewnia stabilność potrzebną do aktywizacji górnej wargi.
- Płaski profil: Płaska łyżeczka zapobiega nawykowi "wycierania" jedzenia o górną wargę przez rodzica – taki błąd hamuje rozwój mięśni policzków i prawidłową pracę warg.
- Wąska główka: Pozwala wprowadzić pokarm bez podrażniania dziąseł i minimalizuje ryzyko wywołania odruchu wymiotnego u niemowlęcia.
3. Ergonomia i biomechanika: Mała rączka, wielka fizyka
Niemowlęta chwytają sztućce całą dłonią, dlatego ich budowa musi różnić się od wersji dla dorosłych.
- Geometria trzonka: Pierwsze sztućce powinny mieć krótkie, ale pogrubione rączki. Taki kształt idealnie wypełnia wnętrze dziecięcej dłoni, ułatwiając naukę trafiania do buzi.
- Waga i stabilność: Zbyt lekkie sztućce (np. z taniego plastiku) nie dają dziecku odpowiedniej informacji o położeniu ręki w przestrzeni. Zestawy takie jak Gerlach BON TON Kotki czy propozycje marki Amefa są optymalnie wyważone – na tyle solidne, by nie wyślizgiwały się z dłoni, i na tyle lekkie, by operowanie nimi nie męczyło ręki dziecka.

4. Bezpieczeństwo i normy: Standard EN 14372
Kupując zestaw dla dziecka, należy szukać potwierdzonej zgodności z europejską normą EN 14372. Gwarantuje ona, że produkt przeszedł rygorystyczne testy:
- Mechaniczne: Brak ostrych krawędzi, zadziorów i elementów, którymi dziecko mogłoby się zadławić.
- Chemiczne: Brak ołowiu, kadmu, ftalanów i innych toksyn, które mogłyby przeniknąć do organizmu.
- Trwałość: Wysokiej jakości sztućce stalowe są odporne na mycie w zmywarce. Aby służyły latami, warto unikać detergentów z chlorem i zawsze wycierać je do sucha po zakończeniu cyklu mycia.
Sztućce to dla dziecka pomost między byciem karmionym a samodzielnością. Wybierając bezpieczne i ergonomiczne sztućce dla dzieci od Gerlach lub Amefa, wspierasz zdrowy rozwój swojego dziecka przy każdym posiłku.
Najczęściej Zadawane Pytania (FAQ)
Kiedy wprowadzić metalowy widelec?
Zazwyczaj między 12. a 18. miesiącem życia. Wybieramy widelec o stępionych, bezpiecznych zębach. Dobrym rozwiązaniem na start jest mały widelczyk deserowy, którego proporcje są dopasowane do małej dłoni.
Dlaczego łyżeczka dla niemowlaka powinna być płaska?
Głęboka łyżeczka wymusza na dziecku ssanie pokarmu, co utrwala niemowlęcy (nieprawidłowy u starszych dzieci) wzorzec połykania. Płaska konstrukcja uczy dziecko aktywnego zgarniania pokarmu górną wargą, co jest kluczowe dla późniejszego rozwoju mowy.
Czy kolorowe nadruki na sztućcach są bezpieczne?
Tylko jeśli pochodzą od sprawdzonych producentów. Marki takie jak Gerlach stosują bezpieczne technologie zdobienia (np. w serii BON TON Kotki), które nie wchodzą w reakcję z żywnością i nie ścierają się podczas intensywnego użytkowania.